Aktualności

17 gobelinów Tamary Jaworskiej są już w Muzeum Narodowym w Gdańsku

17 listopada 2017 roku Muzeum Narodowe w Gdańsku oficjalnie przyjęło do swoich zbiorów kolekcję 17 gobelinów Tamary Jaworskiej.

W uroczystości uczestniczył Sekretarz Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Pan Jarosław Sellin, który podkreślił wielką wartość artystyczną kolekcji  i powszechne uznanie dla warsztatu artystki, czego dowodem jest zacytowana przez niego wypowiedź  Richarda Demarco, O.B.E., głównego organizatora Międzynarodowego Festiwalu Sztuki w Edynburgu (Szkocja), profesora Kingston University w Londynie w Anglii, dyrektora Galerii w Edynburgu i wydawcy „International Art Review”: „Tamara Jaworska jest jednym z najważniejszych artystów, z którymi miałem do czynienia podczas swojej pracy, jako dyrektor galerii, (ponad 700 wystaw), nie tylko dlatego, że jest najbardziej znaczącym przedstawicielem sztuki tkackiej (gobeliny), ale i dlatego, że pomogła mi w ustanowieniu standardów dla mnie samego, gdy w latach 60. nie miałem zbyt dużej wiedzy na temat tej dyscypliny sztuki, uważając podobnie jak wielu innych, sztukę gobelinową za rzemiosło [http://www.gazetagazeta.com/artman/publish/article_17984.shtml].

Przyjazd kolekcji do Polski okazała się skomplikowaną, ze względu na różne procedury, i kosztowną operacją. Dzięki zaangażowaniu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, także finansowemu w sprowadzenie kolekcji do Polski gobeliny są już w Muzeum Narodowym w Gdańsku. Świetnie zachowane unikalne i niepowtarzalne gobeliny Tamary Jaworskiej będą teraz opracowywane, tak, aby jak najszybciej zorganizować ich wystawę. Dyrektor Wojciech Bonisławski zapowiedział też, że kolekcja trafi do zbiorów Nowego Muzeum Sztuki NOMUS. Podkreślić należy, że gobeliny są darem męża artystki, nieżyjącego od niedawna Tadeusza Jaworskiego.

Tamara Jaworska jest wybitną artystką, specjalizującą się w dziedzinie tkactwa artystycznego. Techniki tkackie znane są od 500 lat, lecz artystka nadała im inny, współczesny wymiar, tworząc indywidualne, malarskie kompozycje.

W 1952 roku ukończyła Akademię Sztuk Pięknych w Łodzi. W latach 1952-57 była asystentką i wykładowcą w łódzkiej Akademii. W latach powojennych w Polsce nastąpiło wyraźne zainteresowanie sztukami tekstylnymi, poza tym Łódź słynęła jeszcze z XIX wiecznych tradycji włókienniczych, tak więc artystka rozpoczęła swoją działalność w sprzyjającym tej dziedzinie klimacie. W 1954 roku została dyrektorem artystycznym państwowej spółdzielni sztuk i rzemiosła w Warszawie, współpracowała także z Cepelią. W 1958 roku przestała wykładać, kupiła krosno, zorganizowała warsztat tkacki i całkowicie poświęciła się tej sztuce. Do Kanady, do której wyemigrowała w 1969 roku, przywiozła swój własny, oryginalny i unikalny styl, łączący projekt z wykonaniem. Inni artyści, tacy jak Picasso, Calder, Lurcas, Miro, Kandisky z reguły projektowali wyłącznie wzory, a samo wykonanie zostawiali tkaczom. Tamara Jaworska natomiast sama wykonuje projekty gobelinów oraz je realizuje. Metoda ta pomaga artystce modyfikować projekt, pozwala na wolność i spontaniczność w procesie tworzenia.

Przyroda i krajobraz Kanady odegrały dużą rolę w autorskich kompozycjach artystki. Gobelin „E.T.- EXTRATERRESTIAL” (1979) przedstawia głęboko niebieskie niebo, do którego sięgają roślinne stwory, seria „FREE VERSES” (1990-91) oparta jest na kwiatowych wzorach, a gobelin „UNITY/UNITEE” (1972), symbolicznie przedstawia oficjalne kwiaty kanadyjskich prowincji i terytoriów, obejmujące wzgórza Gatineau, Parlament w Ottawie i kanał Rideau.

Prace Tamary Jaworskiej znajdują się zarówno w Muzeach na całym świecie, jak i w prywatnych kolekcjach. W Toronto, w głównym hallu First Canadian Place, Bank of Montreal Tower, wiszą cztery monumentalne gobeliny, tworzące całość, pt. „OUARTET MODERN” (1971), każdy z nich wielkości 5 na 3 metry. Budynek zaprojektował znany amerykański architekt (uczeń i współpracownik Franka Lloyda) – Edward Durell Stone, twórca m.in. Kennedy Center for Performing Arts w Waszyngtonie. W wyniku konkursu na ten projekt wybrał on i zamówił projekty Tamary Jaworskiej, które zakupiła Olympia & York Enterprises.

Wspomniany już, również monumentalny, gobelin „UNITY/UNITEE” (7 na 11 m), wypożyczony z prywatnej kolekcji Alberta Reichmanna, chairmana Olympia & York Enterprises, stanowi dekoracyjne przedłużenie architektury w głównym hallu Gulf Canada Square w Calgary, przemysłowej stolicy Kanady w Albercie.

Tamara Jaworska jest jedyną artystką w dyscyplinie sztuki gobelinowej z północnej Ameryki, która przez ostatnie 30 lat była reprezentowana przez znaną paryską galerię sztuki przy Saint Germain de Press, Galerie Inard – Center National de la Tapisserie d’Aubusson.

Prace artystki są unikalne, ponieważ wykonuje ona wyłącznie jeden egzemplarz projektu, który nigdy nie jest duplikowany i nie istnieją jego kopie w formie nakładów.

W Kanadzie Tamara Jaworska oprócz pracy twórczej, w latach 1980-90. prowadziła podyplomowe seminaria – „Design and Weaving”, na wydziale Design and Fiber Art w OCAD – Ontario Coollege of Arts and Design.

Artystka była i jest nagradzana za jej wkład w dziedzinie sztuki w Kanadzie. [http://www.gazetagazeta.com/artman/publish/article_17984.shtml].

admin17 gobelinów Tamary Jaworskiej są już w Muzeum Narodowym w Gdańsku