Rzeźby wśród zieleni. 50 lat galerii w Parku Oliwskim

Galeria Współczesnej Rzeźby Gdańskiej powstała w 1976 roku dzięki współpracy Muzeum Narodowego w Gdańsku i gdańskiego okręgu Związku Polskich Artystów Plastyków, wsparciu Ministerstwa Kultury i Urzędu Miejskiego w Gdańsku oraz pomocy ówczesnego Miejskiego Przedsiębiorstwa Budowy i Konserwacji Terenów Zieleni, obecnie Gdańskiego Zarządu Zieleni. W tym roku to samo grono zaprasza do świętowania 50-lecia plenerowej galerii.

– Utworzenie galerii w parku w Oliwie było związane z coraz większą popularnością idei prezentacji rzeźby w przestrzeni publicznej. Ten trend był obecny na świecie w sztuce powojennej, a w Polsce jego największą popularność widać w latach 60. i 70. XX wieku – opowiada Joanna Szymula-Grygiel, kuratorka z Oddziału Sztuki Nowoczesnej Muzeum Narodowego w Gdańsku.

Oliwskie rzeźby stworzyli znani artyści związani z Wybrzeżem oraz gdańską uczelnią artystyczną, którzy mieli całkowitą swobodę doboru tematyki, materiałów i form. Stąd różnorodność galerii, która do dziś zaskakuje – można tu znaleźć inspiracje zarówno realistycznymi przedstawieniami, jak i sztuką abstrakcyjną. Nierzadkie są odniesienia do mitologii, Biblii czy wydarzeń historycznych. Rzeźbiarki i rzeźbiarze wykonali prace w brązie, kamieniu (granicie i piaskowcu), tworzywie sztucznym i kamionce ceramicznej. Sami też wybrali miejsca ustawienia swoich rzeźb. Nowoczesna forma obiektów nadała nowy charakter historycznemu Parkowi Oliwskiemu, założonemu i kształtowanemu przez rezydujących w Oliwie cystersów.

Wśród twórców i twórczyń galerii można znaleźć wiele cenionych osób z różnych pokoleń gdańskiego środowiska artystycznego jak: Czesław Ciesielski, Romuald Frejer, Stanisław Horno-Popławski, Zygmunt Kępski, Stanisław Konieczny, Zygfryd Korpalski, Zdzisław Koseda, Irena Loroch, Henryk Lula, Sławoj Ostrowski, Wiesław Pietroń, Anna Pietrowiec, Adam Smolana, Janina Stefanowicz-Schmidt, Alfred Wiśniewski, Marian Wnuk, Irena Zabrocka, Zbigniew Zabrocki, Albert Zalewski i Swetłana Zerling.

– Lata ekspozycji w różnych warunkach atmosferycznych spowodowały, że rzeźby z czasem wymagały konserwacji, a w kilku przypadkach również zmiany usytuowania. Dwie zostały zniszczone. Do dziś pozostało ich szesnaście. Dzięki dotacji Miasta Gdańska w 2020 roku, po dwóch latach prac konserwatorsko-rewitalizacyjnych, obiekty odzyskały blask i zostały na nowo oznakowane. Działania nad utrzymaniem eksponatów w dobrej kondycji są jednak procesem stałym, realizowanym przez Muzeum w trybie ciągłym, w miarę posiadanych możliwości i środków – opowiada Joanna Szymula-Grygiel.

W czwartek 28 maja w Pałacu Opatów zostanie otwarta wystawa „Rzeźby wśród zieleni. 50 lat galerii w Parku Oliwskim” przybliżająca ważne i interesujące wątki z historii galerii. Znajdą się tam m.in. archiwalne dokumenty i zdjęcia, szkice oraz modele, a także inne dzieła rzeźbiarskie artystów galerii plenerowej pochodzące z kolekcji Muzeum Narodowego w Gdańsku. Z kolei 25 lipca planowane jest plenerowe świętowanie 50-tki galerii w Parku Oliwskim z bogatym programem warsztatów, spotkań i spacerów połączonych z oprowadzaniem.

W kwietniu ruszyło również cyfrowe archiwum społeczne, gdzie Muzeum zbiera zdjęcia i opowieści o sytuacjach, w których rzeźby były obecne. To mogą być wspomnienia spacerów, spotkań, pierwszych randek, dzieciństwa, dorastania, codziennych tras przez park. Jak rzeźby wpisują się w życie? Czy stały się punktami orientacyjnymi, miejscami spotkań, elementami pamięci? Aby wziąć udział w projekcie, trzeba do 31 lipca przekazać do trzech zdjęć z krótkimi opisami. Można też przyjść na dyżur do NOMUS – Nowego Muzeum Sztuki przy ul. Jaracza 14, gdzie pracowniczki Muzeum pomogą zeskanować zdjęcia i wypełnić formularz zgłoszeniowy.

Więcej informacji o cyfrowym archiwum społecznym: https://www.mng.gda.pl/2026/04/22/rzezby-na-spacerze/

Kuratorka: Joanna Szymula-Grygiel
Identyfikacja wizualna i opracowanie graficzne: Grzegorz Domowicz, Marek Wesołowski, DADO s.c. Domowicz Dakszewicz
Redakcja i korekta: Agnieszka Kochanowska
Tłumaczenie: Anna Zbróg
Promocja: Klaudia Ficak, Agnieszka Kochanowska, Justyna Sobotka
Wypożyczenia: Marta Wołyńska
Edukacja: Noemi Etush, Kamila Glazer
Konserwacja: Kamila Ślefarska, Cátia Viegas-Wesołowska
Digitalizacja: Andrzej Leszczyński, Kacper Skoczylas
Montaż: Marek Bęben, Jan Klosskowski, Wojciech Procki
Współpraca organizacyjna: Gabriela Brdej, Paweł Burian, Marta Cyuńczyk, Waldemar Elwart, Wiktoria Formella, Mariusz Grym, Joanna Librowska, Dorota Liniewska-Chylińska, Małgorzata Maciakowska, Kacper Nadolski, Małgorzata Pajkert, Małgorzata Paszylka-Glaza, Paweł Powirski, Grażyna Skierka, Daniel Starzyński, Mirosław Szwabowicz, Paulina Szwaj, Jarosław Wierzchołowski, Anna Wojdat-Zielińska
Opiekunki publiczności: Weronika Chełmowska, Jolanta Dembińska, Paulina Iwanicka, Beata Kaczmarczyk-Szymańska, Marlena Krakowska, Wioleta Mazur, Dominka Mruk, Izabela Mruk, Beata Pawełek, Bożena Tuczkowska, Monika Orzechowska, Katarzyna Zawidzka-Łoś, Beata Żańczak
Dyrektor: Piotr Stasiowski

Sculptures among the Greenery: 50 Years of the Gallery in Park Oliwski

Sculptures by artists from Gdańsk have become a permanent feature of the landscape in Oliwski Park. To celebrate the 50^th anniversary of the gallery, the National Museum in Gdańsk is hosting an open-air birthday celebration and opened an exhibition dedicated to its history. The museum is also inviting residents of Gdańsk to contribute to a digital community archive featuring photographs and stories with the sculptures in the background.

The Gallery of Contemporary Gdańsk Sculpture was established in 1976 through a collaboration between the National Museum in Gdańsk, the Gdańsk branch of the Association of Polish Artists and Designers, the Ministry of Culture, and Gdańsk City Hall. The Municipal Enterprise for the Construction and Maintenance of Green Areas, now known as the Gdańsk Greenery Management Board (GZZ), also provided assistance. This year, this same group invites you to celebrate the open-air gallery’s 50^th anniversary.

‘The creation of the gallery in Oliwski Park was associated with the growing popularity of displaying sculptures in public spaces. This trend was evident globally in post-war art, and in Poland it experienced its greatest popularity in the 1960s and 1970s’, says Joanna Szymula-Grygiel, a curator from the Department of Modern Art at the National Museum in Gdańsk.

The sculptures in Oliwa were created by renowned artists with connections to the Coast and the art academy in Gdańsk. They were given complete freedom to choose their themes, materials, and forms. This explains the diversity of the gallery, which continues to surprise visitors to this day. Here, one can find inspiration in both realistic depictions and abstract art. References to mythology, the Bible, or historical events are not uncommon. The sculptors worked with bronze, granite, sandstone, plastic, and ceramic stoneware. They also chose the locations for their sculptures themselves. These modern sculptures have given the historic Oliwski Park, which was founded and shaped by the Cistercian monks who lived in Oliwa, a new character.

The gallery features many highly regarded figures from various generations of the artistic community in Gdańsk, including: Czesław Ciesielski, Romuald Frejer, Stanisław Horno-Popławski, Zygmunt Kępski, Stanisław Konieczny, Zygfryd Korpalski, Zdzisław Koseda, Irena Loroch, Henryk Lula, Sławoj Ostrowski, Wiesław Pietroń, Anna Pietrowiec, Adam Smolana, Janina Stefanowicz-Schmidt, Alfred Wiśniewski, Marian Wnuk, Irena Zabrocka, Zbigniew Zabrocki, Albert Zalewski, and Svetlana Zerling.

‘Years of exposure to various weather conditions meant that the sculptures required conservation work and, in a few cases, relocation over time. Two were destroyed. Sixteen remain to this day. Thanks to a grant from the City of Gdańsk in 2020, the sculptures have been restored to their former glory and relabelled following two years of conservation and restoration work. However, efforts to keep the exhibits in good condition are an ongoing process carried out by the museum as far as its capabilities and resources allow,’ explains Joanna Szymula-Grygiel.

An exhibition entitled ‘Sculptures among the Greenery: 50 Years of the Gallery of Contemporary Gdańsk Sculpture in Oliwski Park’ will open on Thursday 28 May at the Abbots’ Palace. The exhibition will highlight important and interesting aspects of the gallery’s history. It will feature archival documents and photographs, sketches and models, as well as other sculptural works by artists from the open-air gallery, all of which are drawn from the collection of the National Museum in Gdańsk. To celebrate the gallery’s 50^th anniversary, an open-air event is planned for 25 July in Oliwski Park, featuring a varied programme of workshops, meetings and guided walks.

April also saw the launch of a digital community archive, for which the museum is collecting photographs and stories featuring the sculptures. Contributions could include memories of walks, meetings, first dates, childhood, growing up and daily strolls through the park. How do the sculptures fit into people’s lives? Have they become landmarks, meeting places, or sources of memory? To take part in the project, submit up to three photos with short descriptions by 31 July. Alternatively, you can visit the New Art Museum (NOMUS) at 14 Jaracza Street, where museum staff will help you scan your photos and complete the application form. For more information, visit https://www.mng.gda.pl/2026/04/22/rzezby-na-spacerze/

Curator: Joanna Szymula-Grygiel
Visual identity and Graphic design: Grzegorz Domowicz, Marek Wesołowski, DADO s.c. Domowicz Dakszewicz
Editing and Proofreading: Agnieszka Kochanowska
Translation: Anna Zbróg
Promotion: Klaudia Ficak, Agnieszka Kochanowska, Justyna Sobotka
Loans: Marta Wołyńska
Education: Noemi Etush, Kamila Glazer
Conservation: Kamila Ślefarska, Cátia Viegas-Wesołowska
Digitalization: Andrzej Leszczyński, Kacper Skoczylas
Installation: Marek Bęben, Jan Klosskowski, Wojciech Procki
Organizational Support: Gabriela Brdej, Paweł Burian, Marta Cyuńczyk, Waldemar Elwart, Wiktoria Formella, Mariusz Grym, Joanna Librowska, Dorota Liniewska-Chylińska, Małgorzata Maciakowska, Kacper Nadolski, Małgorzata Pajkert, Małgorzata Paszylka-Glaza, Paweł Powirski, Grażyna Skierka, Daniel Starzyński, Mirosław Szwabowicz, Paulina Szwaj, Jarosław Wierzchołowski, Anna Wojdat-Zielińska
Exhibition Attendants: Weronika Chełmowska, Jolanta Dembińska, Paulina Iwanicka, Beata Kaczmarczyk-Szymańska, Marlena Krakowska, Wioleta Mazur, Dominka Mruk, Izabela Mruk, Beata Pawełek, Bożena Tuczkowska, Monika Orzechowska, Katarzyna Zawidzka-Łoś, Beata Żańczak
Director: Piotr Stasiowski